Jødisk påske – Pesach//ፋሲካ ኣይሁድ – ፔሳክ

Denne teksten finnes på flere språk. Tanken er at teksten skal være et supplement til andre læremidler og andre aktiviteter i opplæringen. Det er altså ikke meningen at disse ressursene skal stå alene, men at de kan brukes i innledning til arbeid med temaet.

Teksten kan, for eksempel, brukes sammen med tospråklig lærer for å aktivere elevenes kunnskaper om temaet, og å bidra til at eleven lærer fagspråk.

የሱስ ብሰንበት ኣጉሳዕና ናብ ኢየሩሳሌም ምስ ኣተወ፡ ንሱን ደቀ መዛሙርቱን ፋስጋ ኣይሁድ ፔሳክ ንኸብዕሉ ይኸዱ ነበሩ። ፔሳክ ናይ ኣይሁድ ፋሲካ ኮይኑ፡ እስራኤላውያን ኣብ ግብጺ ኣብ ትሕቲ ፈርኦን ባሮት ዝነበሩሉ እዋን ይዝክር።

illustrasjon av av slaveriet i Egypt i bibelsk tid

ታሪኽ ሙሴ

ኣብ መጽሓፍ ዘፍጥረት ኣብ ብሉይ ኪዳን መጽሓፍ ቅዱስ ብዛዕባ እስራኤላውያን ናብ ግብጺ ምቕባሎም ከነንብብ ንኽእል። ድሕሪ ነዊሕ፡ እቲ ግብጻዊ ንጉስ ዝነበረ ፈርኦን፡ ኣብኡ እስራኤላውያን ብዙሓት ብምንባሮም ስክፍታ ጀመረ። ስለዚ እስራኤላውያን ባሮት ኮይኖም ፈርኦን ድማ ኩሎም ዝተወልዱ ደቂ ተባዕትዮ ቆልዑ ክቕተሉ ኣዘዘ። ኣደ ሙሴ ዝተባህለ ወዲ ውላዳ ክቕተል ኣይደለየትን። ስለዚ ድማ ኣብ ዘንቢል ኣእትያ ነቲ ዘንቢል ኣብ ፈለግ ኒል ኣቐመጠቶ። ሓደ ሰብ ረኺቡ ብጽቡቕ ክከናኸኖ ተስፋ ገበረት። ንሙሴ ኣብ ዘንቢል ኣብ ሩባ ዝረኸበቶ ጓል ፈርኦን እያ ነይራ። ንሙሴ ብጽቡቕ ተኸናኺና ንሙሴ ኣብ ስድራ ፈርኦን ኣዕበየቶ።

Baby Moses dropped in the river with pharaoh's daughter in the distance.

ሙሴ ምስ ዓበየ እግዚኣብሔር ንሙሴ ኣብ ዝነድድ ቆጥቋጥ ተራእዮ። ንኣምላኽ ነቶም ኣብ ግብጺ ዝነበሩ ባሮት ክሕግዞም ምዃኑን፡ ሙሴ ድማ ብሓቂ እስራኤላዊ ምዃኑን ነገሮ። ኣብ ትሕቲ ባርነት ናይዚ ሕጂ ኣቦ ዝብሎ ዘሎ ሰብ ዝተሳቐየ ህዝቡ ኢዩ። ኣምላኽ ንሙሴ ሙሴ ንፈርኦን ነቶም ባሮት ክፈትሖም ክሓቶ ከም ዘለዎ ነገሮ። ሙሴ ንእስራኤላውያን ካብ ግብጺ ኣውጺኡ ናብ ካልእ ምድሪ ከነኣን እትበሃል ሃገር ክመርሖም ነበሮ።

Biblical vector illustration series, Moses and the burning bush

ዓሰርተ መዓትን ቀዳማይ ፋሲካን።

ሙሴ ንፈርኦን ንእስራኤላውያን ናጽነት ክህቦም ኢሉ ናብ ፈርኦን ከደ፡ ፈርኦን ግን ኣበየ። ሽዑ ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ ግብጺ ዓሰርተ መዓት ሰደደ። ኣብነታት መዓት መዓት፡ ጸልማትን ኣንበጣን ይርከብዎም። ኣብ መወዳእታ እቲ ዝኸፍአ መከራ መጸ። ሽዑ እግዚኣብሄር መልኣኽ እግዚኣብሄር ልኢኹ ኣብ ጎደናታት እታ ከተማ እናተጓዕዘ ኣብ ነፍሲ ወከፍ ስድራ በዅሪ ኩሎም ቀተለ።

እስራኤላውያን ኣቐዲሞም ብሙሴ ኣቢሎም ካብ ኣምላኽ መጠንቀቕታ ተቐቢሎም እዮም። ስለዚ ድማ ገንሸል ሓሪዶም ነቲ ካብኡ ዝወጽእ ደም ኣብ ዓንዲ ማዕጾታት ብምልካይ ካብ መልኣኽ ሞት ክድሕኑ ነበሮም። እቲ መልኣኽ ኣብ ዓንዲ ማዕጾ ደም ሒዙ በቲ ኣባይቲ ሓለፈ፡ ንሱ ግና ኣብ ነፍሲ ወከፍ ካልኦት ገዛውቲ ኣተወ። ነዚ ዓስራይ መዓት ደው ንምባል፡ ፈርኦን ንእስራኤላውያን ካብ ግብጺ ክወጹ ክፈቕደሎም ነበሮ። እዚ ፍጻመ እዚ እዩ ድሕረ ባይታ ፋሲካ ኣይሁድ ዝፈጥር።

ኣይሁድ ፋሲካ ብኸመይ እዮም ዘብዕልዎ፧

ኣብታ ቀዳመይቲ ምሸት ፔሳክ – ፋሲካ ኣይሁድ ኣይሁድ ድራር ሰደር ዝበሃል ምግቢ ይበልዑ። እቲ ድራር ንኣይሁድ ብዛዕባ ምውጻእ ካብ ግብጺ ንምዝኽኻር እዩ። እቲ መግቢ ብበረኸት ወይኒ እዩ ዝጅምር። ኣብ መጀመርታ እቲ ድራር ኣይሁድ ሽምዓ የብርሁ፣ ሽምዓ ሰንበት ድማ ይብሉ።

Bilde av en gutt som leser en tekst fra en bok. Han sitter rundt er middagsbord med mange andre og det viser en jødisk høytid Pesah

ጻሕሊ ሰደር ፍሉይ ትርጉምን ትርጉምን ዘለዎም ዝተፈላለዩ ንኣሽቱ ሸሓኒታት መግቢ ዝሓዘ ጻሕሊ እዩ።

Bilde av en tallerken med , egg, salat, utrer, kylling og brød på
ጻሕሊ ሴዳር
  1. ማትዛ ዘይበኹዐ እንጌራ ማለት ዘይተንስአ እንጌራ እዩ። ጸፍሒ እንጀራ እዩ። ኣይሁድ ካብ ግብጺ ክሃድሙ ምስ ተገደዱ ነቲ ዝጠበስዎ እንጌራ ንምብኳዕ ግዜ ኣይነበሮምን።
  2. ካሮሰት ምትሕውዋስ ኣፕል፡ ወይንን ፍረታትን እዩ። ኣይሁድ ከም ባሮት ንግብጻውያን ክሃንጹ ኣብ ዝነበሮም እዋን ዝጥቀሙሉ ዝነበሩ ናይ ሕጡብ ምትሕውዋስ ዘዘኻኽር እዩ።
  3. ዝሮኣ/ዜሮኣ ኣብ እግሪ ገንሸል፡ ክንፊ ደርሆ ወይ ክሳድ ደርሆ ዝርከብ ዓጽሚ እዩ። እዚ መግቢ እዚ ምልክት ናይቲ ብመሰረት መጽሓፍ ዘጸኣት ኣይሁድ ካብ ግብጺ ቅድሚ ምህዳሞም ክሓርድዎን ክበልዕዎን ዝተገደዱ መስዋእቲ ገንሸል ክኸውን ይግመት።
  4. ቻዘሬት መሪር ተዘክሮታት ግብጺ ዝዝክሩ መሪር ኣትክልቲ ወይ ሰላጣ እዮም።
  5. በይጻህ፡ ብዘይካ መስዋእቲ ፔሳክ ናብ ቤተ መቕደስ ዝመጸ ናይ በዓል መስዋእቲ ዘመልክት ተሪር ዝተፈልሐ እንቋቑሖ እዩ።
  6. ካርፓስ ኣብ ጨው ዝመልኦ ማይ ዝተጠልቀ ፓርሰሊ እዩ፣ ስለዚ እቲ ማይ ንብዓት ይምሰል። እዚ ድማ ነቲ ኣይሁድ ኣብ ግብጺ ባሮት ከለዉ ዘፍሰስዎ ንብዓት ከዘኻኽር ይግባእ።
  7. ማይ ጨው ንብዓት ኣይሁድ ፓርሰሊን እንቋቑሖን ዝጥሕለሉ ዘመልክት እዩ።

ቀደም ተኸተል ፍጻመታት ናይ ሰደር ምሸት ኣብ ሓጋዳ ኣብ ዝተባህለ መጽሓፍ ተጻሒፉ ኣሎ። ሃጋዳ ንገለ ካብቲ ኣይሁድ ብዛዕባ ባርነትን ምውጻእን ካብ ግብጺ ዝገልጽ ዛንታ ዝሓዘ እዩ። ብተወሳኺ ኣብ ቀዳመይቲ ምሸት ፔሳች ዝግበር ድራር ሰደር ብኸመይ ክፍጸም ከም ዘለዎ ዝገልጽ ዛንታታትን መብርህታትን ዝሓዘ እዩ።

Bilde av et drikkebeger, en bok og flatt brød. Alle tre ting som brukes den første kvelden av den jødiske høytiden peasah.

ጽምብል ድራር ሰደር ድቕድቕ ጸልማትን ሓጎስን እዩ። ኣይሁድ ነቲ ኣብ ግብጺ ዝነበረ ሕማቕ ግዜ ክዝክሩ ይግባእ፣ እንተኾነ ግን ካብ ባርነት ክሃድሙ ብምኽኣሎም እውን ክሕጎሱ ይግባእ።

kunstmosaikk som ilustrerer da moses delte havet slit av isralittene kunne gå tørre gjennom vannet

Det er mulig å skrive ut eller bruke innhold fra dette innlegget på flere måter.

Legg merke til at innhold kan være ulikt lisensiert.

Regler for bruk av teksten 

Denne teksten har lisensen CC BY-NC-SA 4.0. Denne lisensen gir deg rett til å dele og bruke dette innholdet på visse vilkår:

  • Du må alltid oppgi hvem som har laget innholdet.
  • Du kan bare dele innholdet med samme lisens som det opprinnelige innholdet.
  • Du kan ikke benytte materialet til kommersielle formål.

Regler for bruk av bilder i teksten

Bildene i denne teksten kan ha ulike lisenser. Les mer om hvert bilde.

  1. illustrasjon av tre menn som bærer tungt, og en mann som går bak dem med en pisk i håndaAdobeStock_106250055-1024x651.jpeg — Illustrasjon av slaver i det gamle Egypt, illustrert av bilhagolan365 stock.adobe.com

  2. Illustrasjon av en dame som legger en kurv med en baby på vannetAdobeStock_87298128-1024x622.jpeg — Illustrasjon av en dame som setter en kurv med en baby på vannet, illustrert av KimsCreativeHub stock.adobe.com

  3. Biblical vector illustration series, Moses and the burning bushAdobeStock_914335022-1024x640.jpeg — Illustrasjon av Moses og den brennende busken, illustrert av rudall30 stock.adobe.com

  4. AdobeStock_254672017-1-scaled.jpeg — Illustrasjon av flere mennesker som smører blod på dører, av rudall30 stock.adobe.com

  5. Illustrasjon av to mennesker og mange fluerAdobeStock_619476579-scaled.jpeg — Illustrasjon av to mennesker og mange fluer, av rudall30 stock.adobe.com

  6. Illustrasjon av mange gresshopperAdobeStock_620133984-scaled.jpeg — Illustrasjon av mange gresshopper, av rudall30 stock.adobe.com

  7. Illustrasjon av en mann som ligger død på bakken og en dam som gråterAdobeStock_621338114-scaled.jpeg — Illustrasjon av en mann som ligger død på bakken og en dam som gråter, av rudall30 stock.adobe.com

  8. Illustrasjon av mennesker som ser på at vann i elva som er blitt til blod.AdobeStock_619065988-scaled.jpeg — Illustrasjon av vann i elva som er blitt til blod, av rudall30 stock.adobe.com

  9. Illustrasjon av mange frosker i byenAdobeStock_619065783-scaled.jpeg — Illustrasjon av mange frosker i byen, av rudall30 stock.adobe.com

  10. Illustrasjon av at det er blitt mørkere i byenAdobeStock_620658349-scaled.jpeg — Illustrasjon av at det er blitt mørkere i byen, av rudall30 stock.adobe.com

  11. AdobeStock_619476586-scaled.jpeg — Illustrasjon av svermer av mygg, av rudall30 stock.adobe.com

  12. illustrasjon i fargene mørk brun, oransje, rød og gul. En hånd som holder en pensel som maler noe rødt på en brun dørkarmAdobeStock_752361149-1024x724.jpeg — Illustrasjon av en hånd som smører blod på dørkarmen, illustrert av rudall30 stock.adobe.com

  13. AdobeStock_320863784-1024x684.jpeg — Bilde av en familie som feirer påske med sedermåltidet, av Inna stock.adobe.com

  14. AdobeStock_serdertallerken-1024x683.jpeg

  15. AdobeStock_12685283-1024x499.jpeg — Bilde av matzah, vinbeger og Haggada, av Moti Meiri stock.adobe.com

  16. kunstmosaikk som ilustrerer da moses delte havet slit av isralittene kunne gå tørre gjennom vannetAdobeStock_117776126-1024x768.jpeg — Mosaikk som illustrerer Moses som deler Rødehavet, av Davy Cheng stock.adobe.com

Regler for bruk av lydfiler i innlegget

Denne teksten har lisensen CC BY-NC-SA 4.0. Denne lisensen gir deg rett til å dele og bruke dette innholdet på visse vilkår:

  • Du må alltid oppgi hvem som har laget innholdet.
  • Du kan bare dele innholdet med samme lisens som det opprinnelige innholdet.
  • Du kan ikke benytte materialet til kommersielle formål.